1. Proefmuur
Het is aan te bevelen om de proefmuur door te spreken:
2. De aanvoer en opslag van de stenen
Kijk naar de opslag- en verwerkingsvoorschriften van leveranciers:
3. Het sorteren van de stenen
Indien uit de voorbereidende besprekingen blijkt dat de stenen moeten worden gemixt op de bouw, dan geldt dit ook voor stenen die de opperman er apart uithaalt om bijvoorbeeld drieklezoren van te maken of een serie stenen die moeten worden gezaagd. Ook een eventuele toelevering naar een lateienfabrikant dient eenzelfde behandeling te krijgen als het mengen tijdens het metselen.
4. Het zagen van de stenen
Bij specifiek metselwerk kan het wenselijk zijn de metselaars nadere instructies te geven. Indien stenen moeten worden gezaagd op het werk, dan dient er sprake te zijn van doorstromend water bij de zaagmachine. Water dat wordt rondgepompt, zoals dat vaak gebeurt, heeft een overmaat aan steenstof dat zich afzet aan het zaagvlak van de steen die wordt gezaagd. Als dit niet wordt gereinigd kan dit soms nog jaren zichtbaar zijn.
5. Het principe van de steiger
Het is niet aan te bevelen dat kortelingen in het metselwerk worden opgelegd, waardoor er bij het demonteren van de steiger alsnog een steen moet wordt aangebracht. De aannemer kan beter gebruik maken van speciale schoenen die in de dikte van de voeg passen. Een dubbele steiger is aan te bevelen i.v.m. steigerslagen, beschadigingen etc.
6. De verankering van de steiger
Bij hoogbouw is het helaas onvermijdelijk dat de steiger op bepaalde hoogtes moet worden verankerd aan het gebouw. Zowel de isolatie als het metselwerk worden dan onderbroken en moeten later worden aangeheeld. Maak hierover met de aannemer goede afspraken. Dit geldt ook voor bouwliften; deze worden veelal aan de constructieve wanden/vloeren vastgezet, waardoor er gaten in het metselwerk en de isolatie ontstaan.
7. Bescherming tegen weersinvloeden
Niet alleen de invloed van het regenwater dient te worden beperkt, ook het regenwater of het lekwater van storten van hoger gelegen vloervelden kan via de pas gemetselde gevel naar beneden stromen. Dit water kan ernstig vervuild zijn met cement en onherstelbare schade aanrichten. Daarnaast is het belangrijk dat de hwa’s worden aangebracht direct nadat dak en goten functioneren.
Een ander maatregel kan zijn het inpakken van de steiger met zeilen en het voorzien van de steiger van een dakkap.
Welbekend is het afdekken van het verse metselwerk aan het einde van iedere werkdag of tijdens een onderbreking door regen met houten delen of kunststof slabben.
Ook het omkeren van de steigerplank die nagenoeg tegen het metselwerk aan ligt is niet onbekend. Dit zorgt voor vervuiling en is dus niet wenselijk.
Mocht het toch gebeuren dat vers metselwerk besmet raakt door specie, laat dit dan met spoed verwijderen. Het actieplan hiervoor ligt immers klaar!
8. Orde en veiligheid
Steigers dienen te zijn voorzien van een label waaruit blijkt dat deze is goedgekeurd door een keurende instantie volgens de Arbo regelgeving. Verder is het belasten van de steiger met stenen een onderwerp dat vooraf besproken moet zijn; wellicht blijkt dan dat er voor een ander steigertype gekozen moet worden, of dat er op een andere wijze stenen moeten worden aangevoerd. Daarnaast is het schoonhouden van de steiger een item dat na iedere werkdag moet zijn opgelost; het voorzien van trappenhuizen en vluchtwegen dan wel bouwliften voor zowel materiaal als personen moet zijn besproken voor start metselwerk.
9. Het stellen van profielen en kozijnen
Tijdens de uitvoering van het metselwerk zijn de meest kwetsbare punten het volmetselen bij kozijnaansluitingen en het uitkrabben van de voegen achter de profielen. Het is daarom zaak dat de profielen zo worden gesteld dat het voor de metselaar goed uitvoerbaar is: bij het metselen en het uitkrabben, maar ook bij het pointmasteren dient het profiel niet in de weg te zitten!
10. Het aanbrengen van waterkeringen achter de isolatie
De opeenvolgende bewerkingen van het repareren van de achtergrond, het aanbrengen van waterkerende lagen en het aanbrengen van isolatie dienen zoveel mogelijk gestructureerd te geschieden, bijvoorbeeld per steigerslag.
11. Het aanbrengen van isolatie
Aan de hand van de verwerkingsadviezen is er inzicht te verkrijgen hoe sommige isolatieproducten moeten worden aangebracht en moeten worden beschermd tegen invloeden van buitenaf, zoals zonlicht en regenwater. Het is aan te bevelen niet meer isolatie aan te brengen dan de die dag te verwerken meters metselwerk.
12. Het metselen
Bij het metselen zelf komen de volgende aandachtspunten aan de orde:
13. Aanbrengen en beschermen kozijnen
In de meeste gevallen worden houten kozijnen vooraf gesteld en aluminium kozijnen achteraf in vooraf gestelde stelkozijnen. Cement, of dit nu van de metselmortel of van de voegmortel afkomstig is, tast aluminium aan. Cement tast ook glas aan. Wees hierop bedacht en maak vooraf afspraken met de aannemer over werkvolgorde en bescherming van de al geplaatste onderdelen.
14. Aanbrengen en beschermen waterslagen
Het aanbrengen van de waterslagen in de negge voorkomt dat er water in de spouw komt; echter als dit te vroeg gebeurt dan dienen deze weer beschermd te worden tegen mechanische beschadigingen. De bouwbegeleider kan dit al tijdens de ontwerpfase aangeven, en er vervolgens tijdens de uitvoeringsfase extra aandacht voor vragen.
15. Het voegen en nabehandelen
Zie controleplan 22.72. De hardheid van de voeg kan worden gecontroleerd met de Schmidthamer of betonproefhamer.
16. Het demonteren van de steiger
Voordat een steiger gedemonteerd wordt, dient een opname van de gevel te worden gedaan. Het herstellen van de eventueel opgenomen punten kan dan nog vanaf de steiger geschieden en naderhand worden gecontroleerd. Men moet zich wel realiseren dat een opname vanaf de steiger een beperkt zicht geeft. Het beeld kan anders worden nadat een steiger volledig is gedemonteerd.